Öte yandan, osmanlı kahvehanelerinden bugünkü üçüncü dalga mekanlara uzanan çizgide alışkanlıklarımız epey değişti. Kahve tartı hassasiyeti hakkında konuşmadan önce bu tarihsel arka plana kısa bir bakış atmakta fayda var.
Özetle, kokuyu once kuru cekirdekte, sonra islanmis telvede, en son sivida degerlendirmek katmanli bir izlenim verir. Kahve tartı hassasiyeti ile ilgili tat notlari yazarken sicak, ilik ve sogumus hallerini ayri ayri kaydetmek daha adil bir karsilastirma saglar.
Pratikte, bir fincani degerlendirmek icin profesyonel egitim sart degil; asitlik, tatlilik, govde ve bitis olmak uzere dort basliga odaklanmak yeterlidir. Kahve tartı hassasiyeti konusunda duzenli not tutmak, damak hafizasini birkac hafta icinde belirgin sekilde guclendirir.
Kahvenin dort dusmani vardir: oksijen, isik, nem ve isi. Cekirdegi kendi tek yonlu valfli poseti icinde, serin ve karanlik bir dolapta tutmak en pratik cozumdur. Ogutulmus kahvenin aroma omru saatlerle olculur, bu yuzden porsiyon porsiyon ogutmek gerekir.
Kendi kendine ogrenmek mumkun olsa da, iyi bir egitim aylar surecek deneme yanilmayi birkac gune indirir. Kahve tartı hassasiyeti konusunda verilen atolyelerde en buyuk kazanc, kendi fincaninizi deneyimli birinin damagiyla karsilastirma firsatidir.
Kurs secerken kontenjanin kucuk, uygulama suresinin uzun olmasina bakin. Sadece slayt izlenen bir gun yerine, katilimcinin kendi elleriyle en az bes farkli demleme yaptigi programlar cok daha kalicidir.
Kısaca, ekipmani yikamamak, cekirdegi buzdolabinda saklamak ve bayat kahve kullanmak sonucu sessizce bozar. Bu hatalar tek tek kucuk gorunur ama birlestiginde fincandaki lezzeti tamamen siler. Once rutinin en zayif halkasini duzeltin.
Kafein duyarliligi kisiden kisiye degisir; ayni miktar birinde odaklanma saglarken digerinde uyku duzenini bozabilir. Kahve tartı hassasiyeti konusunda gunluk toplam tuketimi takip etmek, bu farki yonetmenin en basit yoludur.
Evet, kağıdı sıcak suyla durulamak hem kağıt tadını uzaklaştırır hem de demlik ile fincanı ön ısıtır. Isıtılmamış ekipman, demleme sırasında su sıcaklığını hızla düşürerek eksik ekstraksiyona yol açar. Durulama suyunu demlemeye başlamadan önce boşaltmayı unutmayın.
Acılık ve burukluk genellikle aşırı ekstraksiyonun işaretidir; kahve suyla gereğinden uzun temas etmiş ya da öğütüm çok ince kalmıştır. Öğütümü bir tık kabalaştırıp süreyi 15-20 saniye kısaltmak çoğu zaman sorunu çözer. Su sıcaklığını birkaç derece düşürmek de sert tatları yumuşatır.
Pratikte, öğütüm boyutu suyun kahveyle temas süresini ve çözünen madde miktarını doğrudan belirler. Çok ince öğütülmüş kahve aşırı ekstraksiyona girip acılaşır, çok kaba öğütülmüş kahve ise sulu ve ekşi kalır. Her yöntemin kendine ait bir aralığı vardır; French press kaba, espresso ise çok ince öğütüm ister.
Çoğu durumda, kahve tartı hassasiyeti seçerken kendinize sorulacak ilk soru şu olmalı: sabah aceleyle mi yoksa hafta sonu keyifle mi demleyeceğim?